Χοληδόχος κύστη
Η χολή είναι ένα υγρό που παράγεται στο ήπαρ (συκώτι), περνάει μέσα από τα χοληφόρα (αγγεία) και εκκρίνεται στο λεπτό έντερο, βοηθώντας στην πέψη του λίπους της τροφής. Παράγεται όλο το 24ωρο και αποθηκεύεται στην χοληδόχο κύστη, ένα σακουλάκι στην κάτω επιφάνεια του ήπατος. Όταν τρώμε, η χολή μετακινείται από την χοληδόχο κύστη στο έντερο.
Ο λόγος που παράγονται οι πέτρες στην χολή, οι χολόλιθοι, είναι ότι δεν κάνουμε πλέον μεγάλα γεύματα για να χρειαζόμαστε μεγάλη ποσότητα, με αποτέλεσμα αυτή που περισσεύει να σχηματίζει κρυστάλλους με τη μορφή λίθων. Επιπλέον, ορισμένες πέτρες παράγονται από καταστροφή των ερυθρών αιμοσφαιρίων του αίματος, σε ασθενείς που έχουν κάποια αιματολογικά νοσήματα.
Χολολιθίαση:
Χολολιθίαση είναι η παρουσία λίθων στην χοληδόχο κύστη. Περίπου στο 50% των ανθρώπων είναι ασυμπτωματική, ενώ στο 50% μπορεί να προκαλέσει συμπτώματα, όπως μεταγευματικό άλγος, χολοκυστίτιδα, χοληδοχολιθίαση, παγκρεατίτιδα, κ.α.
Χολοκυστίτιδα:
Είναι η φλεγμονή της χοληδόχου κύστεως. Συνήθως οι χολόλιθοι προκαλούν απόφραξη στην έξοδο της κύστης, και δεν επιτρέπουν την έξοδο της χολής. Εγκλωβίζονται μικρόβια, τα οποία αναπτύσσονται και προκαλείται φλεγμονή. Εκδηλώνεται με πόνο στην κοιλιά, δεξιά, ακριβώς κάτω από τα πλευρά, με πυρετό και ενδεχομένως ναυτία και έμετο.
Χοληδοχολιθίαση:
Είναι η παρουσία λίθων στα χοληφόρα, τα αγγεία που μεταφέρουν την χολή από το ήπαρ προς το έντερο. Εντός των χοληφόρων προκαλούν απόφραξη, εμποδίζοντας την αποβολή της χολής, με αποτέλεσμα να προκαλείται ίκτερος (χαρακτηριστικό κίτρινο χρώμα στο δέρμα και τα μάτια). Επιπλέον, εκδηλώνεται με πόνο στην περιοχή.
Θεραπευτικά απαιτείται παρέμβαση από εξειδικευμένους γαστρεντερολόγους, για διενέργεια ERCP, μίας μορφής γαστρο-σκόπησης, η οποία μας επιτρέπει να αφαιρέσουμε τους λίθους. Εάν δεν μπορεί να πραγματοποιηθεί ERCP, μπορεί η αφαίρεση των λίθων να γίνει χειρουργικά. Ακολούθως, θα πρέπει να αφαιρεθεί η χοληδόχος κύστη, ώστε να μην εμφανιστεί καινούριο επεισόδιο.
Σε ορισμένες περιπτώσεις, η απόφραξη μπορεί να εγκλωβίσει μικρόβια τα οποία προκαλούν φλεγμονή στα χοληφόρα, την λεγόμενη χολαγγειίτιδα, η οποία συνοδεύεται από πυρετό.
Παγκρεατίτιδα:
Το πάγκρεας είναι ένα όργανο που συμμετέχει ενεργά στην πέψη των τροφών, εκκρίνοντας πολυάριθμα ένζυμα. Ο παγκρεατικός πόρος, που μεταφέρει αυτά τα ένζυμα στο έντερο, ενώνεται με τα χοληφόρα που μεταφέρουν την χολή και ορισμένες φορές κάποιος χολόλιθος μπορεί να προκαλέσει απόφραξη και στα δύο αγγεία, οδηγώντας σε παγκρεατίτιδα. Η παγκρεατίτιδα είναι σοβαρή φλεγμονή, η οποία ελοχεύει σοβαρούς κινδύνους. Μετά την ύφεση της φλεγμονής, πρέπει άμεσα να διενεργηθεί χολοκυστεκτομή (αφαίρεση της χοληδόχου κύστεως) για να αποτραπεί η εμφάνιση νέου επεισοδίου, καθώς και των επιπλοκών.
Θεραπεία:
Η θεραπεία της χολολιθίασης, αλλά και της χολοκυστίτιδας, περιλαμβάνει την αφαίρεση της χοληδόχου κύστεως (χολοκυστεκτομή). Η επέμβαση ως επί το πλείστον διενεργείται λαπαροσκοπικά, μέσα από 4 μικρές τρύπες από τις οποίες εισέρχονται κάμερα και εργαλεία για να γίνει το χειρουργείο με το μικρότερο δυνατό τραύμα, μικρότερες ουλές και λιγότερο μετεγχειρητικό πόνο. Αυτή η μέθοδος επιτρέπει και ταχύτερη επάνοδο στην καθημερινότητα και την εργασία.
Σε περιπτώσεις που υπάρχουν προηγούμενα χειρουργεία και συμφύσεις εντός της κοιλιάς, ή δυσκολία στην αναγνώριση των ζωτικών δομών, μπορεί να χρειαστεί μετατροπή του χειρουργείου σε ανοικτό, με μία λοξή τομή κάτω από τα δεξιά πλευρά.